Schurft

Schurft

Andere benaming(en): Scabies

Wat is het?
 Schurft (scabies) is een besmettelijke huidziekte veroorzaakt door de schurftmijt. De aandoening geeft hevige jeuk, vooral ’s nachts, en kan zich snel verspreiden binnen gezinnen of andere groepen met nauw contact. Het gezicht is bij volwassenen meestal niet aangedaan. Schurft is vervelend maar goed te behandelen.

Hoe ontstaat het?
 De vrouwelijke schurftmijt (Sarcoptes scabiei) graaft gangetjes in de hoornlaag van de huid en legt daar eitjes. De jeuk wordt veroorzaakt door een afweerreactie tegen de mijt en haar uitwerpselen. Overdracht gebeurt vooral via direct huidcontact, soms via beddengoed of kleding. Epidemieën komen voor in instellingen zoals ziekenhuizen en verpleeghuizen.

Wat zijn de klachten?

• Heftige jeuk, vooral ’s nachts.
• Kleine rode bultjes, soms met blaasjes of puistjes.
• Krabeffecten en eczeemachtige plekken.
• Typische gangetjes in de huid, vaak op handen, polsen, oksels, flanken, voeten en genitaliën.
• Bij mannen vaak afwijkingen op penis en scrotum, bij vrouwen rond de tepels.
• Bij jonge kinderen kan ook het gezicht en behaarde hoofd zijn aangedaan.
• Ernstige vorm: scabies norvegica, met duizenden mijten en dikke schilferende huid, vaak bij verminderde afweer.

Hoe wordt de diagnose gesteld?
 Meestal op basis van het kenmerkende beeld (gangetjes, typische lokalisaties, meerdere gezinsleden met jeuk). Soms wordt een huidafschraapsel onderzocht onder de microscoop.

Wat is de behandeling?

• Eerste keus: permetrinecrème (Loxazol), in één behandeling. Het hele lichaam insmeren (bij jonge kinderen ook gezicht en behaarde hoofd). Na 8–12 uur afwassen.
• Herhalen: alleen indien klachten niet verbeteren of nieuwe plekken ontstaan, en altijd met gelijktijdige behandeling van alle huisgenoten en partners.
• Hygiënemaatregelen: kleding en beddengoed van de afgelopen dagen wassen op ≥60 °C of 3 dagen luchten/in een afgesloten zak bewaren. Schone kleding en beddengoed gebruiken na behandeling.
• Bij uitgebreide uitbraken of bij scabies norvegica kan ivermectine in tabletvorm worden voorgeschreven.

Wat kunt u zelf nog doen?

• Houd nagels kort en probeer krabben te vermijden om infecties te voorkomen.
• Wees zorgvuldig met de behandeling en hygiënische maatregelen om herbesmetting te voorkomen.
• Besef dat schurft niets te maken heeft met slechte hygiëne – iedereen kan het krijgen.

Wat zijn de vooruitzichten?
 Bij correcte behandeling verdwijnt schurft volledig. De jeuk kan nog enkele weken aanhouden, ook als de mijt al verdwenen is. Komt de aandoening terug, dan is vaak iemand in de omgeving niet meebehandeld of zijn de hygiënemaatregelen onvoldoende toegepast.